Ontdek hoe oud een kat gemiddeld wordt. Bekijk de levensverwachting per ras, de verschillen tussen katers en poezen en de invloed van de levensstijl.
Een kat wordt gemiddeld 11,7 jaar oud. Dit blijkt uit een grootschalig Brits onderzoek van het Royal Veterinary College (RVC) onder bijna tachtigduizend katten. De levensduur verschilt echter enorm per ras, geslacht en levensstijl: zo worden poezen gemiddeld 1,3 jaar ouder dan katers, en leven kruisingen over het algemeen langer dan rasechte katten.
In de uitgebreide studie van het Royal Veterinary College analyseerden onderzoekers de medische gegevens van duizenden overleden katten. Hieruit bleek dat een vrouwelijke kat (poes) gemiddeld 12,5 jaar haalt, terwijl een mannetje (kater) op 11,2 jaar blijft steken. Ook castratie en sterilisatie maken een groot verschil: katten die zijn geholpen, leven gemiddeld 1,1 jaar langer dan niet-geholpen katten.
Hoe oud een kat wordt, hangt sterk af van het ras
Raskatten hebben door een kleinere genetische poel een grotere kans op erfelijke aandoeningen. Dit zie je direct terug in de statistieken. Waar de gemiddelde huiskat (kruising) makkelijk de 12 jaar aantikt, liggen de cijfers voor populaire raskatten vaak een stuk lager.
De gemiddelde levensverwachting per ras op een rij:
- Heilige Birmaan: 14,4 jaar
- Burmees: 14,4 jaar
- Siamees: 11,7 jaar
- Kruising (normale huiskat): 11,9 jaar
- Perzische kat: 10,9 jaar
- Ragdoll: 10,3 jaar
- Maine Coon: 9,7 jaar
- Britse Korthaar: 9,6 jaar
- Bengaal: 8,5 jaar
- Sphynx (naaktkat): 6,7 jaar
De Heilige Birmaan en de Burmees spannen de kroon met ruim 14 jaar. De Sphynx sluit de rij met slechts 6,7 jaar. Dit naaktkattenras is gevoeliger voor hartproblemen (zoals hypertrofische cardiomyopathie) en heeft door het gebrek aan vacht moeite om op temperatuur te blijven, wat veel energie en weerstand kost.
De gevaren van extreem fokken
Sommige rassen zijn door extreme uiterlijke kenmerken extra kwetsbaar. Een pijnlijk voorbeeld is de ‘bully cat’ of ‘bambino’, een kruising tussen een Sphynx en een kortpotige Munchkin. Deze katten zijn kaal, hebben extreem korte poten en diepe huidplooien.
Dierenwelzijnsorganisaties luidden in de zomer van 2024 de noodklok over deze trend. Door de diepe rimpels hebben deze katten continu last van pijnlijke oog- en huidontstekingen, en door de korte poten kunnen ze niet normaal springen of klimmen. Hun levensverwachting ligt naar schatting rond de 6 tot 7 jaar. In Nederland is het fokken van katten met zulke schadelijke uiterlijke kenmerken wettelijk verboden.
Het verschil tussen binnen- en buitenkatten
Of een kat binnen blijft of vrij buiten rondloopt, heeft een gigantische invloed op de levensverwachting. Een buitenkat wordt gemiddeld 5 tot 10 jaar oud. De gevaren op straat zijn simpelweg groot: van druk verkeer en giftige stoffen (zoals antivries) tot gevechten met andere katten. Hierdoor lopen ze ook meer risico op dodelijke infectieziekten zoals kattenaids (FIV) en kattenleucose (FeLV).
Binnenkatten worden daarentegen vaker 12 tot 15 jaar of zelfs ouder. Hun veilige omgeving beschermt hen tegen ongelukken. Wel liggen er binnen andere gevaren op de loer. Binnenkatten bewegen vaak minder, waardoor ze sneller last krijgen van overgewicht en diabetes. Voldoende spelen en een strak voedingsschema zijn voor hen essentieel.
Katten die de statistieken tarten
Gemiddelden zijn natuurlijk maar gemiddelden. Er zijn altijd katten die alle records breken. De absolute recordhouder is Creme Puff uit Texas. Deze kat werd maar liefst 38 jaar en drie dagen oud. De oudste levende kat, Flossie, werd door Guinness World Records in 2022 op 26-jarige leeftijd officieel uitgeroepen tot oudste levende kat ter wereld en passeerde inmiddels de respectabele leeftijd van 28 jaar.
Veelgestelde vragen over hoe oud een kat wordt
Wat is de gemiddelde leeftijd van een normale huiskat?
Een normale huiskat (kruising) wordt gemiddeld 11,9 jaar oud. Dit is iets hoger dan het algemene gemiddelde van alle katten samen, dat op 11,7 jaar ligt.
Welk kattenras leeft gemiddeld het langst?
De Heilige Birmaan en de Burmees zijn de langstlevende kattenrassen. Deze rassen hebben volgens recent wetenschappelijk onderzoek een gemiddelde levensverwachting van 14,4 jaar.
Waarom worden Sphynx katten minder oud?
De Sphynx heeft met gemiddeld 6,7 jaar een erg korte levensverwachting. Dit komt door genetische aanleg voor hartaandoeningen en een hogere gevoeligheid voor infecties door het ontbreken van een beschermende vacht.
Heeft castratie invloed op de levensduur van een kat?
Ja, uit onderzoek blijkt dat gecastreerde en gesteriliseerde katten gemiddeld 1,1 jaar langer leven dan niet-geholpen katten, omdat ze minder ver dwalen en minder risico lopen op infecties en bepaalde kankersoorten.
